Hava Durumu
Türkçe
English
Русский
Français
العربية
Deutsch
Español
日本語
中文
Türkçe
English
Русский
Français
العربية
Deutsch
Español
日本語
中文

Türkiye’nin Eğitim Çıkmazı (1)

Yazının Giriş Tarihi: 26.02.2026 00:15
Yazının Güncellenme Tarihi: 26.02.2026 00:15

Trafikte bir kural var. Herkesin uyması gerekli kurallar, çünkü can ve mal güvenliği bakımından büyük önem taşıyor. Bu kural, çıkmaz sokak meselesi. Bir girdiniz mi, geriye dönüş olmayan bu çıkmaz sokak insanların hayatlarını karartıp geleceklerini yok edebiliyor.

Yurt dışı denklik meselesi iddiaları ülkemizin tam bir çıkmaz sokağı. Bu iddia ve sorunlarla ilgili Bursa Milletvekili Kayıhan Pala, TBMM başkanlığına soru önergesi verdi. Cevaplamaya göre ülkemizde 2020 yılından sonra 114 bin 547 kişiye üniversite denklik belgesi verildi. Aynı süreçte 54 bin 997 yurt dışı lise diploması geçerli sayıldı.

Türkiye’nin Yüksek Eğitim sistemi de hep aynı. Bazen olumlu, bazen olumsuz, bazen de iddia olarak çeşitli eleştiriler yapılıyor. On binlerce gencimiz yurt dışında eğitim almış, evrakları tamam ama bana göre ve pek çok kamu görevlisinin de ifade edip ama idarecilere söylemekten imtina ettikleri kendi deyimlerine göre de saçma sapan bazı gerekçelerle diploma denklik işlemleri yok sayılabiliyor.

Bu konularla ilgili uluslar arası antlaşmalar yok sayılıp, Yüksek Öğretim Kurulunca çıkarılan bir yönetmeliğe göre, başta Yurt dışında Türkçe Eğitim alındığı gerekçesi olmak üzere insanların eğitimleri ve gelecekleriyle oyunlar oynandığı iddiaları ayyuka çıkmış vaziyette.

Denklik konusunda senelerdir mücadele eden dernekler var. Bazıları siyasi partilerde, kamuda sandalye, koltuk kapma peşine düşmüşler. Bazıları ise canla başla hak arama adına çalışmalar yapıyorlar. İşin ilginç yanı ise eskiden diploma alanlara da yeni çıkarılan yönetmelik hükümleri uygulanıyor. Adliyeye gidip hak arayanlar ise adaletin hüsranı iddialarıyla karşılaşıyorlar.

Neticede, mağdur olan gençlerin seslerini duyup dertlerine çare olup, aldıkları eğitimlerine göre ülkemizde faydalı olabilme, iş yapabilme, ekmeğini kazanabilme adına çalışmalar yapmak isteyenler hiç yok gibi. Herkes susmuş, bir yerlerden gelecek olan sinyalleri bekliyorlar.

Durum ve özet böyle iken, tabi ki diploma denklik konusunda da “adamını bulan işini yapıyor!” iddiaları gündem oluşturuyor. Birde olayların başka yüzü var. Tutuklu İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanı Ekrem İmamoğlu’nun yurt dışında başlayıp Türk Üniversitesine yatay geçiş yaptığı ve işlemlerin usulsüz olduğu iddiaları. Asıl pandemum da zaten bu işlemlerden sonra koptu. Sayıları yüz bini aşan gençler hak arama mücadelesi verirken, ülkemiz gündemine gelen diploma denklik, yatay geçiş, usulsüz işlemler iddiaları bir kez daha konuşulmaya başlandı.

Medyada basında seslerini duyuramayan gerçek eğitim almış, gerçek diploma sahip0leri gençler hak arama mücadelesi verirken, bu kez de karşılarına çıkan bazı kamu görevlilerinin kendilerine karşı ifadelerine göre de “Türkiye’de denklik sorunu çözülürse bu işlemlerden Ekrem İmamoğlu’da faydalanır!...?”denildiği iddialarını duymak ülkemiz adına üzüntü verici. Umarım bu söylem ve iddialar doğru değildir.

Yazık çünkü. Bu gençlerin emeklerine, ailelerinin mali yük altında ezilmesine, eğitim alınan mesleklerin yapılmayışına kadar pek çok konuda ülkemizin ve gençlerin kaybı var. Cumhuriyet Halk Partisi Sağlık Politika Kurulu Başkanı ve Bursa Milletvekili Prof. Dr. Kayıhan Pala, geçtiğimiz yıl ağustos ayında kamuoyuna yansıyan, yurt dışında eğitim almış gibi gösterilerek sahte denklik belgeleriyle Türkiye’de üniversiteye yerleştirildiği iddia edilen öğrenciler hakkında Millî Eğitim Bakanlığı’na 3 Eylül 2025 tarihinde kapsamlı bir soru önergesi verdi. Milletvekili Kayıhan Pala’nın basın bilgilendirme ofisinden yapılan açıklama aynen şöyle;

Pala, “Son yıllarda üniversiteye yerleşim süreçlerinde yaşanan sorunlar nedeniyle öğrenciler kontenjanlara adil bir biçimde yerleştirilememiş, zaten azalmış olan eğitim sistemine duyulan güven tamamen kaybolmuştur. Aynı dönemde kamuoyuna yansıyan usulsüz akademik kadroya alma iddiaları ve e-imzaların yasa dışı kullanımına ilişkin tartışmalarla birlikte bu olay, yükseköğretimde güvenilirlik, şeffaflık ve hesap verebilirliğin ne denli sorunlu olduğunu bir kez daha gözler önüne sermiştir.”

Milletvekili Pala, soru önergesinde denklik belgesi işlemleri boyunca alınan güvenlik önlemleri, yurt dışında eğitim gören öğrencilere üniversiteye yerleşme sürecinde tanınan haklar ile denetim ve yaptırımlara ilişkin net bir açıklama talep etti. Buna karşın Bakan Yusuf Tekin, Anayasa’nın 98. maddesi uyarınca öngörülen on beş günlük yasal süre geçtikten sonra, 6 Kasım 2025 tarihinde yanıt verdi.

Pala, soru önergesinde öncelikle denklik süreçlerinde belge doğrulaması aşamasında hangi adımların zorunlu olarak izlendiğini ve özellikle elektronik ortamda güvenliğin nasıl sağlandığını sordu. Buna karşın verilen yanıt mevzuat çerçevesi ile teknik araçları tarif etmekle sınırlı kaldı ve olası risklere dair herhangi bir değerlendirme içermedi. Pala, “Örneğin Bakanlık, denklik başvurusu yapan Türk vatandaşlarından yurt dışı giriş-çıkış belgesi istendiğini belirtmiş, ancak bu alanda bir sahteciliğin nasıl gelişebileceğine ilişkin herhangi bir değerlendirmede bulunmamıştır. Benzer şekilde, yurt dışında lise eğitimi alan Türk öğrencilere fırsat eşitliği sağlanması amacıyla bu uygulamanın sürdürüldüğü ifade edilirken, uygulamanın yurt içi yerleştirmelere etkisi ve olası suiistimallere karşı alınan önlemler de somut biçimde açıklanmamıştır” dedi. Pala, “Bu tür eksik bir yanıt, Bakanlığın yaşananlar karşısında sorumluluk üstlenmediği ve eğitim sisteminde güveni yeniden sağlamaya dönük bir planının bulunmadığı yönündeki kaygıları artırmaktadır” ifadesini kullandı.

Milletvekili Pala, devamında son on beş yıl içinde yurt dışı lise eğitimlerini çevrimiçi veya uzaktan almış öğrencilerin yabancı uyruklu kontenjanlarından yararlanmasına ilişkin bir esneklik sağlanıp sağlanmadığını sorguladı. Bakanlık, yanıtında gelen şikâyetler üzerine Kasım 2020’de yapılan bir toplantıda, yurt dışındaki bir liseden alınan diplomanın pasaport veya emniyet giriş-çıkış kayıtlarıyla desteklenmesi gerektiğine karar verildiğini ve buna aykırı biçimde kayıt yaptırdığı tespit edilen öğrencilerin denklik işlemlerinin iptal edileceğini belirtti. Pala, verilen yanıtta geçmişe dönük tarama yapılıp yapılmadığı ve kaç öğrencinin belgesinde sahtecilik tespit edildiği bilgisinin yer almadığını kaydetti.

Pala, “Bakanlık ayrıca, esaslarda düzenleme yapmak için 2019’da yapılan ilk sahte denklik ve usulsüz öğrenci yerleştirme ihbarlarından neredeyse iki yıl sonra neden toplantı yapıldığını da açıklamalıdır. On binlerce öğrenciyi mağdur eden böylesi bir zafiyetin sorumluları kamuoyu karşısında hesap vermelidir” çağrısıyla açıklamasını tamamladı.

Devamı yarın ….

Yorum Ekle
Gönderilen yorumların küfür, hakaret ve suç unsuru içermemesi gerektiğini okurlarımıza önemle hatırlatırız!
Yorumlar (0)
Yükleniyor..
logo
En son gelişmelerden anında haberdar olmak için 'İZİN VER' butonuna tıklayınız.