banner298

banner193

banner246

banner254

Büyük depremlerin ekonomik sonuçları

Ekonomi Politikaları Uzmanı Dr. Aziz Murat Hatipağaoğlu, “Sürekli gündemde olan olası ve büyük Marmara depremi ile yine olası büyük İzmir depremi, doğal afet olarak gündeme taşıdığımız bu sorunun ekonomik boyutu maalesef görmezden geliniyor” dedi.

EKONOMİ 19.11.2020, 14:19 19.11.2020, 15:04
12
Büyük depremlerin ekonomik sonuçları

Ekonomi Politikaları Uzmanı Dr. Aziz Murat Hatipağaoğlu, “Sürekli gündemde olan olası ve büyük Marmara depremi ile yine olası büyük İzmir depremi, doğal afet olarak gündeme taşıdığımız bu sorunun ekonomik boyutu maalesef görmezden geliniyor” dedi.

30 Ekim 2020 Cuma günü İzmir’de yaşanan deprem, bir kez daha ülkemizin son derece hareketli ve önemli deprem fayları üzerinde olduğunu bize hatırlattı. Ekonomi Politikaları Uzmanı Dr. Aziz Murat Hatipağaoğlu, yaşadığımız büyük depremlerin ekonomik sonuçları ile ilgili yaptığı değerlendirmede, “17 Ağustos 1999 sonrasında depremlerin beşeri, toplumsal ve fizikî sonuçları üzerinde epeyce duruldu ve belirli süre bu konular sürekli gündemde oldu ama maalesef her şey gibi zaman içinde unutuldu, ta ki bir başka büyük depreme ve özellikle büyük şehirlerde yaşanan büyük çaplı depremlere kadar. Ancak uzun bir süredir unuttuğumuz bir konu var, depremlerin ekonomimiz üzerindeki etkileri. Bu konu akademik düzeyde belirli ölçüde araştırıldı ama maalesef dikkat eçkici şekilde gündeme gelmedi. Özellikle sürekli gündemde olan olası ve büyük Marmara depremi ile yine olası büyük İzmir depremi, doğal afet olarak gündeme taşıdığımız bu sorunun ekonomik boyutu maalesef görmezden geliniyor” dedi.

Hatipağaoğlu, dikkat çekici bazı olguları da şu şekilde sıraladı:

“AFAD verilerine göre 2005’ten bu yana gerçekleşen deprem sayısı giderek artmış durumda. 2005 yılında 9481 olan bu rakam 2020 itibarıyla 28136 düzeyine ulaşmıştır.

İllerimiz beş deprem bölgesine bölünmüş durumda. 32 ilimiz birinci derecede deprem bölgesindedir.

İstanbul, İzmir, Kocaeli, Bursa, Manisa, Denizli, Sakarya, Balıkesir, Kahramanmaraş, Çanakkale, Yalova, Malatya ve Bilecik (Bozöyük) birinci derece deprem riski olan iller arasındadır.

Gelir İdaresi Başkanlığı verilerine göre yukarıda yer alan illerin [İstanbul (yüzde 44,76), İzmir (yüzde 11,21), Kocaeli (yüzde 9,37), Bursa (yüzde 2,84), Manisa (yüzde 0,74), Denizli (yüzde 0,62), Sakarya (yüzde 0,44), Balıkesir (yüzde 0,44), Kahramanmaraş (yüzde 0,33), Çanakkale (yüzde 0,26), Yalova (yüzde 0,19), Malatya (yüzde 0,18), Bilecik-Bozöyük (yüzde 0,05)] 2019 yılı itibarıyla toplam bütçe vergi gelirleri içindeki payı yüzde 71,43.

Ülkemizin tamamında toplanan vergilerin 2/3’ünden fazlası sadece bu 13 ilimizden gelmektedir.

GSYH açısından baktığımızda ise durum daha da önem arz ediyor. Bu illerin [İstanbul (yüzde 31,01), İzmir (yüzde 6,3), Kocaeli (yüzde 4,03), Bursa (yüzde 4,17), Manisa (yüzde 1,7), Denizli (yüzde 1,2), Sakarya (yüzde 1,17), Balıkesir (yüzde 1,22), Kahramanmaraş (yüzde 0,83), Çanakkale (yüzde 0,66), Yalova (yüzde 0,36), Malatya (yüzde 0,54), Bilecik-Bozöyük (yüzde 0,3)] 2019 yılında ülkemizde üretilen toplam GSYH içindeki payı yüzde 53,5’tir.

2019 yılında üretilen GSYH’nın yarısından fazlası bu 13 ilde üretilmektedir.

Bu illerimiz aynı zamanda doğrudan yabancı sermaye yatırımlarının neredeyse tamamının realize edildiği illerdir.

13 ilimizin içinde doğalgaz ve petrol boru hatları ile rafineri tesislerinin de kurulu olduğu illerimizin olması hem deprem sonrası tehlikenin artmasına hem de sanayi tesislerimizin ihtiyacı olan enerji arzı güvenliği açısından riskin yükselmesine neden olacaktır.

Olası depremler aynı zamanda ihracat gelirlerimizin de ciddi oranda azalmasına neden olabilecektir. 2019 yılı itibarıyla bu illerimizin [İstanbul (yüzde 49,12), İzmir (yüzde 6,72), Kocaeli (yüzde 5,5), Bursa (yüzde 6,02), Manisa (yüzde 1,35), Denizli (yüzde 1,6), Sakarya (yüzde 3), Balıkesir (yüzde 0,32), Kahramanmaraş (yüzde 0,83), Çanakkale (yüzde 0,66), Yalova (yüzde 0,24), Malatya (yüzde 0,54), Bilecik-Bozöyük (yüzde 0,049)] toplam ihracatımız içindeki payı yüzde 76 oranındadır ve değeri de 137,3 milyar dolardır. Bu illerimizde karşılacağımız büyük bir deprem ihracat gelirimizi 4’te 3 oranında azaltacaktır.

Olası bir büyük depremin yaratacağı en büyük sorun nitelikle insan gücümüzü kaybetme ihtimali olacaktır ki, nihayetinde karşıya karşıya kalacağımız en büyük ve trajik sorun budur.”

Sadece bu verilerin net bir şekilde bazı ekonomik sonuçları ve alınacak önlemleri gösterdiğine dikkat çeken Hatipağaoğlu, “Birinci derecede deprem bölgesinde yer alan 13 ilimizde karşılacağımız büyük bir deprem Türkiye ekonomisinin neredeyse tamamen durmasına neden olacaktır. Bu durum depremin beşeri, toplumsal ve fizikî sonuçlarının yanında, özellikle olası ekonomik sonuçlarının mutlaka dikkate alınması gerekliğini gözler önüne sermektedir. Bir yandan güvenli bölgelerde güvenli konutlar inşa ederken bir yandan da ekonomik alt yapımızın güvenliğini ve ekonomik faaliyetlerimizin devamlılığını sağlayacak bir stratejiyi bugünden tezi yok oluşturmak ve hemen uygulamaya geçirmek zorundayız. 1999 depreminden bu yana 21 yıl geçti ve süre tamamen aleyhimize işliyor” diye konuştu.

Yorumlar (0)
banner276
banner299
12
sisli
banner282
Namaz Vakti 17 Mayıs 2021
İmsak 03:54
Güneş 05:39
Öğle 13:05
İkindi 17:00
Akşam 20:21
Yatsı 21:58
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Beşiktaş 40 84
2. Galatasaray 40 84
3. Fenerbahçe 40 82
4. Trabzonspor 40 71
5. Sivasspor 40 65
6. Hatayspor 40 61
7. Alanyaspor 40 60
8. Karagümrük 40 60
9. Gaziantep FK 40 58
10. Göztepe 40 51
11. Konyaspor 40 50
12. Başakşehir 40 48
13. Rizespor 40 48
14. Kasımpaşa 40 46
15. Malatyaspor 40 45
16. Antalyaspor 40 44
17. Kayserispor 40 41
18. Erzurumspor 40 40
19. Ankaragücü 40 38
20. Gençlerbirliği 40 38
21. Denizlispor 40 28
Takımlar O P
1. Adana Demirspor 34 70
2. Giresunspor 34 70
3. Samsunspor 34 70
4. İstanbulspor 34 64
5. Altay 34 63
6. Altınordu 34 60
7. Ankara Keçiörengücü 34 58
8. Ümraniye 34 51
9. Tuzlaspor 34 47
10. Bursaspor 34 46
11. Bandırmaspor 34 42
12. Boluspor 34 42
13. Balıkesirspor 34 35
14. Adanaspor 34 34
15. Menemenspor 34 34
16. Akhisar Bld.Spor 34 30
17. Ankaraspor 34 26
18. Eskişehirspor 34 8
Takımlar O P
1. Man City 36 83
2. M. United 36 70
3. Leicester City 36 66
4. Chelsea 36 64
5. Liverpool 36 63
6. Tottenham 36 59
7. West Ham 36 59
8. Everton 36 56
9. Arsenal 36 55
10. Leeds United 36 53
11. Aston Villa 36 49
12. Wolverhampton 36 45
13. Crystal Palace 36 44
14. Southampton 36 43
15. Burnley 36 39
16. Newcastle 36 39
17. Brighton 36 38
18. Fulham 36 27
19. West Bromwich 36 26
20. Sheffield United 36 20
Takımlar O P
1. Atletico Madrid 37 83
2. Real Madrid 37 81
3. Barcelona 37 76
4. Sevilla 37 74
5. Real Sociedad 37 59
6. Real Betis 37 58
7. Villarreal 37 58
8. Celta de Vigo 37 53
9. Athletic Bilbao 37 46
10. Granada 37 45
11. Osasuna 37 44
12. Cádiz 37 43
13. Valencia 37 42
14. Levante 37 40
15. Deportivo Alaves 37 38
16. Getafe 37 37
17. Huesca 37 33
18. Elche 37 33
19. Real Valladolid 37 31
20. Eibar 37 30